Opština Žabljak započela je izradu nove Strategije razvoja lokalnog turizma s ciljem
unapređenja turističke ponude i stvaranja dugoročno održivog, konkurentnog i
cjelogodišnjeg modela razvoja destinacije. Proces izrade Strategije realizuje se kroz
projekat „Transformacija uz Transdinariku – faza 2“, koji finansira Evropska unija, uz
podršku Interreg Dunavskog programa i Međunarodne agencije za razvoj iz Hrvatske-
MARA.
Za potrebe izrade Strategije, sprovedena je sveobuhvatna anketa među turistima,
lokalnim stanovništvom i privrednim subjektima na teritoriji Opštine Žabljak, s ciljem da
se dobije realna slika trenutnog stanja, identifikuju ključni izazovi i definišu smjernice za
razvoj održivog i inkluzivnog turizma.
Dok je percepcija turista prilično pozitivna i potvrđuje reputaciju Žabljaka kao destinacije
prirode i aktivnog odmora, lokalno stanovništvo i privrednici su svjesni izazova i ključnih
oblasti za unapređenje koje nas čeka u narednom periodu.
Turisti: Snažna reputacija i visoka očekivanja
Rezultati ankete ukazuju da Žabljak u značajnoj mjeri posjećuju gosti više platežne
moći, uključujući i one sa mjesečnim prihodima iznad 5.000 eura. Prosječna dužina
boravka iznosi tri dana, dok je više od 55% turista došlo na osnovu preporuke, a 39%
prvi put posjetilo destinaciju. Ovi podaci ukazuju na snažnu reputaciju Žabljaka, ali i na
potrebu da se kvalitet infrastrukture i usluga razvija u skladu sa očekivanjima ovih
gostiju.
Priroda ostaje glavni motiv dolaska: 30,4% turista navodi obilazak prirodnih atrakcija
kao primarni razlog posjete, dok 26,1% dolazi zbog aktivnog odmora. Čak 87%
ispitanika izrazilo je visok nivo zadovoljstva prirodnim ljepotama i pejzažima, a 45,5% je
atmosferu i ekološku očuvanost prostora ocijenilo najvišom ocjenom. U segmentu
aktivnog turizma, 35,4% turista je biciklističke i planinarske rute ocijenilo odličnim, dok je
gastronomskom ponudom zadovoljno 45,5%, a kulturnim i događajnim sadržajima
31,8% ispitanika.
Lokalna zajednica: Podrška uz jasne zahtjeve
Lokalno stanovništvo prepoznaje značaj turizma za razvoj zajednice. 66% građana
smatra da turizam doprinosi kvalitetu života, dok 56% navodi da utiče na
prepoznatljivost Žabljaka. Za 51% ispitanika turizam predstavlja dodatni izvor prihoda.
Ipak, samo 6% građana navodi da je u potpunosti zadovoljno postojećom turističkom
ponudom, dok je transportna infrastruktura ocijenjena niskim ocjenama.
86% ispitanika vidi prirodu kao najveću prednost destinacije, a 66% smatra da fokus
budućeg razvoja treba da bude na aktivnom turizmu. Svi anketirani građani navode da
bi preporučili Žabljak kao destinaciju vrijednu posjete.
Privreda: potencijal uz strukturne izazove
Turističku ponudu u najvećoj mjeri čine smještajni objekti u domaćinstvu, pri čemu je
87,5% subjekata bez franšize ili lanca. Sezonalnost ostaje ključni izazov – avgust bilježi
najveći, a mart najmanji broj posjeta. Samo 33,3% privrednih subjekata primjenjuje
protokole za uštedu vode, dok većina ne koristi recikliranu vodu niti razdvaja otpad.
Istovremeno, 20% subjekata posjeduje tematske ili specijalizovane sertifikate, što
predstavlja dobru osnovu za unapređenje kvaliteta ponude.
Više od polovine privrednika (53,3%) zainteresovano je za razvoj održivog i
regenerativnog turizma, dok 46,7% saradnju sa Turističkom organizacijom ocjenjuje
odličnom. Ipak, samo 25% ispitanika je upoznato sa rutom Transdinarika. Kao glavne
prepreke razvoju turizma navode se sezonalnost, nedovoljno razvijena infrastruktura,
izostanak kontinuirane promocije i prekomjerna ponuda smještajnih kapaciteta.
Transdinarika kao strateški odgovor
U tom kontekstu, projekat „Transformacija uz Transdinariku – faza 2“ predstavlja
konkretan odgovor na jasno identifikovane potrebe Žabljaka. Transdinarika je
međunarodna biciklistička ruta dužine 3.364 kilometra, koja povezuje Sloveniju i
Sjevernu Makedoniju kroz mrežu nacionalnih parkova, ruralnih područja i UNESCO
lokaliteta. Cilj projekta je da rutu pretvori u snažan pokretač lokalnog ekonomskog
razvoja, unaprijedi pristupačnost i obezbijedi dugoročnu održivost, pozicionirajući održivi
biciklistički turizam kao razvojnu osovinu ruralnih i manje razvijenih područja Dunavskog
regiona.
