Jačanje saradnje između državnih institucija i lokalnih samouprava ključno je kako bi
Crna Gora u narednom periodu efikasnije koristila mogućnosti finansiranja iz fondova
Evropske unije u oblasti saobraćaja, ocijenjeno je na radnom sastanku Tematske mreže
za saobraćaj.
Radni sastanak organizovali su Ministarstvo saobraćaja, Zajednica opština Crne Gore i
projekat „Opštine za EU – Osnaživanje lokalnih zajednica u procesu EU integracija
Crne Gore“, koji finansira Evropska unija.
Bojana Laković, v.d. Generalne direktorice u Ministarstvu saobraćaja predstavila je
ključne aktivnosti Ministarstva u oblasti strateškog planiranja i usklađivanja sa
evropskim standardima u sektoru saobraćaja.
Ona je informisala učesnike da je u toku druga faza ažuriranja Strategije razvoja
saobraćaja Crne Gore za period 2019–2035, čije se usvajanje očekuje u četvrtom
kvartalu 2026. godine. Kako je pojasnila, ažurirana strategija donijeće jasnije definisanu
viziju razvoja transportnog sistema, nove projekcije razvoja saobraćaja, kao i listu
prioritetnih infrastrukturnih i razvojnih mjera.
Laković je govorila i o implementaciji Zakona o prevozu u drumskom saobraćaju, sa
posebnim osvrtom na nadležnosti jedinica lokalne samouprave, kao i o aktivnostima
koje se sprovode u okviru Reformske agende u sektoru saobraćaja, u kojima značajnu
ulogu imaju i opštine.
Poseban dio prezentacije bio je posvećen uvođenju inteligentnih transportnih sistema
(ITS), kao jednom od ključnih pravaca modernizacije saobraćaja u Crnoj Gori. Laković
je podsjetila da država sprovodi Program razvoja ITS sistema za period 2022–2026,
dok se uz podršku Evropske banke za obnovu i razvoj (EBRD) priprema implementacija
sistema na državnim putevima, a raspisivanje tendera za izvođača radova očekuje se
sredinom 2026. godine.
Tokom sastanka predstavljen je i Instrument za povezivanje Evrope (CEF), finansijski
instrument EU namijenjen razvoju saobraćajne, energetske i digitalne infrastrukture, koji
pored velikih projekata na državnom nivou otvara mogućnosti i za uključivanje lokalnih
samouprava kroz projekte održive urbane mobilnosti i unapređenja lokalne saobraćajne
infrastrukture.
Anja Belojević, savjetnica u Ministarstvu saobraćaja je istakla da će u narednom
periodu važnu ulogu imati i lokalne samouprave, od kojih se očekuje intenziviranje
aktivnosti na uvođenju naprednih rješenja za upravljanje saobraćajem u gradskim
sredinama.
Vođa projekta “Opštine za EU” Branka Mračević kazala je da, kako se dinamika
pregovaračkog procesa ubrzava, sve je važnije da jedinice lokalne samouprave budu
pravovremeno informisane, uključene u reformske procese i spremne da primjenjuju
nove politike i propise koji proizilaze iz evropskog zakonodavstva.
“Upravo zato će ovakvi susreti biti sve češći – jer je saradnja između lokalnog i
centralnog nivoa ključna za uspješan proces pristupanja EU”, kazala je Mračević.
Zajednica opština Crne Gore posvećena je unapređenju zakonske regulative u ovoj
oblasti, a kako je precizirala Marija Kljajić, koordinatorka za oblast urbane mobilnosti,
inicirali su amandmane na Zakon o drumskom saobraćaju kako bi se omogućila
međuopštinska saradnja u ovoj oblasti.
“Lokalne samouprave su stub države. Ipak, zajednički cilj svih nas je zadovoljenje
potreba građana i tome treba svi da stremimo”, kazala je Kljajić.
Učesnici sastanka razmijenili su mišljenja o izazovima sa kojima se lokalne samouprave
suočavaju u oblasti saobraćaja, kao i o mogućnostima jačanja saradnje sa državnim
institucijama i korišćenja dostupnih evropskih fondova, sa ciljem unapređenja
saobraćajne infrastrukture i kvaliteta života građana.
Tematske mreže formirane su potpisivanjem Memoranduma o saradnji između 25
opština i resornih ministarstava u decembru 2024. godine, sa ciljem jačanja koordinacije
između državnog i lokalnog nivoa, razmjene informacija i unapređenja kapaciteta
opština za planiranje i realizaciju projekata u procesu evropskih integracija.
