“Slow food international” je pokret koji se bavi očuvanjem domaće hrane, tradicije i kulture, zaštitom biodiverziteta, podizanjem svijesti ljudi o tome kako izbor hrane utiče na životnu okolinu.

Od avgusta 2016. godine, u Crnoj Gori postoji zajednica “Slow food Bjelasica & Komovi i Prokletije” koja je dio tog pokreta. Osnovali su je zaposleni u turističkoj agenciji “Rams” i regionalnoj razvojnoj agenciji “Bjelasica, Kom i Prokletije”. Pokret postoji u više od 160 zemalja svijeta, ima hiljade zajednica i milione pristalica.

O samom pokretu, realizovanim aktivnotima i uticaju hrane na životnu sredinu za Preduzetnica.me govori liderka “Slow food-a Bjelasica, Kom i Prokletije” i članica NVO “Kisele vode” Sabina Ramović.

Koliko je naš narod svjestan da hrana utiče na životnu okolinu. Na koji način pomažete da se bolje shvati njen značaj?

Kao i u svakoj oblasti, tako i u ovoj, imamo potrošače koji su jako osviješćeni i prepoznaju značaj kupovine lokalnih proizvoda. Naravno, tu su i oni drugi čiji je broj neuporedivo veći.

S jedne strane, potrošači su zbog budžeta prinuđeni da nekada kupuju jeftinije proizvode, ne mareći za kvalitet, a s druge strane trgovinska globalizacija nam omogućava da u trgovinskim lancima imamo više uvezenih nego domaćih prizvoda. Naša prednost jeste da mnoga domaćinstva imaju svoje bašte u kojima, za svoje potrebe, proizvode razne poljoprivredne proizvode (krompir, kukuruz, pasulj, luk, paprika…). Negdje, ovu situaciju vidim kao posledicu krize prethodnih decenija, gdje smo se sami dovijali da obezbijedimo egzistenciju, možda više nego prepoznavanje važnosti uticaja na životnu okolinu.

Upotreba lokalnih proizvoda utiče na životnu okolinu, prije svega jer smanjuje transport, odnosno zagađenost životne sredine. Poseban značj ima i na lokalnu ekonomiju, jer jačamo ekonomsku moć malih proizvođača. Svojom potrošnjom postajemo ko – proizvođači jer oni prate tražnju na tržištu.

Šta mi radimo da promijenimo tu sliku? Naravno, kroz razne aktivnosti slow food zajednice, pokušavamo dati na značaju malim lokalnim proizvođačima, njihovim proizvodima, informišemo javnost kroz javne nastupe ( mediji, događaji…).

Koliko i u kojoj mjeri očuvavamo tradiciju i kulturu odnosno domaću hranu ?

Nažalost, prijeti opasnost od gubljenja tradicionalnih proizvoda, recepata, rasa stočnog fonda. Jedan od načina pomoći malim proizvođačima koju Slow food nudi jeste ARK of Taste lista (Kovčeg ukusa).To je jedinstvena lista proizvoda u cijelom svijetu kojima prijeti opasnost od izumiranja ili koji imaje poseban način proizvodnje, koji su karakteristični za određeni geografski region.

Za sada imamo četiri proizvoda iz Crne Gore koji se nalaze na toj listi – lisnati sir, kukurzu  jarik, crmnički luk i ukljeva. Cilj nam je da do kraja ove godine, nominujemo između pet i 10 novih proizvoda iz Crne Gore. Tome će prethoditi dugotrajan rad u saradnji sa stručnim licima, obilazak terena i izrada jedne baze koja će nam koristiti za dalje aktivnosti.

Naši partneri iz Regionalne razvojne agencije za Bjelasicu &komove i Prokletije, niz godina unazad implementiraju brojne projekte sa fokusom na ovu temu, što dodatno utiče na edukaciju lokalnog stanovništva o značaju očuvanja tradicije i kulture.

Spominjete mnogobrojne realizovane aktivnosti u prethodnom periodu. Možete li reći nešto više o njima. Šta je bio njihov fokus, šta ste naučili i šta ste druge učili ?

Od 2016. godine kada smo se zvanično priključili Slow food pokretu, pratimo sve kampanje koje se sprovode na globalnom nivou, učestvujemo na svim događajima koje organizuje Slow food international (Terra Madre Balkans, Terra Madre – Salon de Gusto) gdje nam se pruža prilika da se umrežavamo sa ostalim članovima SFI.  Nastojimo da dobijemo nova znanja, informacije i da to sve prenesemo u našu zajednicu, podijelimo sa članovima i potrošačima.

Kroz ove aktivnosti smo formirali i udruženje Slow food Balkans koji okuplja SF zajednice sa Balkana. Posebno bih izdvojila tri aktivnosti: Projekat Edukacija o značaju očuvanja lokalne hrane koji smo sproveli na teritoriji naše opštine (Bijelo Polje) uz podršku Sekretarijata za održivi i ruralni razvoj Opštine Bijelo Polje. Potom, Terra Madre Balkans 2018, koji je organizovan u Briselu, sa ciljem da se EU delegaciji ukaže na značaj potencijala koje nude balkanske zemlje kada je u pitanju gastronomija i konferenciju Slow food na Balkanu – perspektive i mogućnosti – sajam domaćih proizvoda održanu u decembru prošle godine u Bijelom Polju.

Pokret Slow food postoji u više od 160 zemalja svijeta, ima hiljade zajednica i milione pristalica. Kakva je uzajamna saradnja, komunikacija?

Imamo jako dobru mrežu što se tiče Balkana, kao i dobru komunikaciju sa centralom u Italiji. Jedan od vidova podrške ovog pokreta jeste i umrežavanje, razmjena iskustva i edukacije, koje se organizuju svake parne godine u Italiji (Terra Madre Salon de Gusto) na kom prisustvuju delegate, izlagači iz više od 165 zemalja svijeta. Do sada smo učestvovali dva puta, planirano je bilo da tako budei ove godine, ali zbog trenutne situacije nijesmo sigurni šta će se desiti.Takođe, ove godine je planirano da se Terra Madre balkans organizuje u Bitoli, ali i to je pod znakom pitanja zbog trenutne situacije.

Za kraj, šta biste poručili čitaocima portala Preduzetnica.me ?

Poručila bih ono što su ujedno i nazivi kampanja koje SFI srovodi na globalnom nivou: Misli globalno, kupuj lokalno, mislimo na planetu i kuvajmo bolju budućnost.

Podijeli

O Autoru

Milanka Ćorović

Novinarka, kolumnistkinja, portparolka udruženja preduzetnica Crne Gore i urednica portala Preduzetnica.me, rođena Podgoričanka, bira teme i piše članke koji nas podsjećaju da su "istinske vrijednosti isključivo one koje odgovorno i marljivo gajimo u sebi“ i da je kontinuirani rad "najveća životna investicija“. Vječita zaljubljenica u prirodu, pisanu, a i datu riječ.

Ostavite Komentar

*Ukoliko ste pravilno upisali komentar dobićete potvrdu da je isti primljen za administriranje. Portal Preduzetnica.me zadržava pravo da obriše neprimjereni dio ili cijeli komentar bez najave i objašnjenja. Mišljenja iznešena u komentarima ne odražavaju stavove redakcije Portala Preduzetnica.me.